دانلود پایان نامه

دانلود پایان نامه ارشد رشته ادبیات در سایت ارشدها

عنوان کامل پایان نامه :

تحلیل عرفانی مقام توبه و بازتاب آن در آثار ادبی تا پایان قرن ششم هجری

قسمتی از متن پایان نامه :

 

«در نزد عارفان هر چه به محض موهبت به دل پاک سالک راه طریقت از جانب حق داده می شود بی تعمّد سالک و باز به ظهور صفات نفس زائل می گردد آن را حال می نامند و چون حال دائمی شد و ملکه سالک گشت مقام می خوانند» (همان، ص 307).

بنا براین               با توجه به تعاریف ذکر شده دربارة حال و مقام ، توبه بنده محفوف به دو توبه از خداست؛ در ابتدا خداوند توفیق توبه را به بنده اش می دهد ؛خداوند تواب است «صفت تواب به خداوند هم اطلاق شده است» (طبرسی، 1351، ج 1، ص 31).

نتیجه این که، چون توبه، موهبتی الهی است، حال است ؛ زمانی که سالک با ریاضت و تحمل سختی ها در توبه ثابت قدم شد، به مقام نا ئل می شود.

 

1ـ 4ـ 6 توبه، جبر و اختیار

از موضوعاتی که از گذشته های بسیار دور اندیشة متفکران را به خود معطوف نمود جبر و اختیار است آیا انسان مجبور و یا مخیر است؛ اگر مجبور است و در اعمالی که انجام می دهد نقشی ندارد چرا مجازات می شود و یا باید توبه کند؛ و اگر مخیر است اراده خدا و تأثیر خدا در نظام هستی چه معنا دارد؟

آیات فراوانی در قرآن کریم اختصاص به آن دارد «و ما تشاون الا ان یشاء الله» (انسان،30)؛ «یدخل من یشاء فی رحمته» (همان، 31)؛ «ئوتی الملک من تشاء و تنزع الملک، ممن تشاء بیده الخیر» (آل عمران، 26)؛ خداوند مالک، مدبر و مسبب نظام هستی است. «انا هدیناه السبیل اما شاکرواً ما کفورا» (انسان، 3)؛ «فمن شاء اتخذ الی ربه سبیلاً» (همان، 29).

انسان با اراده و اختیار است. توبه یا پشیمانی از گناه در صورتی صحیح است که انسان مخیر باشد اگر او در اعمال زشت خود مجبور باشد با مجازات سازگار نیست.

تبیین آیات قرآن چگونه است؟ و دانشمندان دربارة آن چه می گویند؟

«اشعری برخلاف جبایی بر آن است که خواست خدا نسبت به اعمال ما ضرورتاً به تحقق آن ها می انجامد، خدا فرمان می دهد و می خواهد که فرمانش اطاعت شود، چنان که قرآن می گوید و ما تشاون الاّ ان یشاء الله» شما جز آنچه خدا می خواهید نخواهید خواست (انسان، 30).

به خواست خدا عمل می کنیم ما نمی توانیم خود چیزی بخواهیم، انسان هنگامی که عمل می کند فاعل عمل خویش نیست خداست که فاعل آن است از روی مجاز است که می گوئیم انسان فاعل اعمال خویش است» (شیخ بوعمران، 1382، ص40).

«امام فخر رازی می گوید:

“انسان فاعل افعال خود به این معنی که آنها را خود بیافریند نیست آفرینش فقط متعلق به خداست ولی انسان افعال خود را کسب می کند” (توبه، 82)؛ ما می توانیم به یمن قدرت اتفاقی که خدا به ما تفویض می کند عمل کنیم».

قشیری در رسالة معتبر خود سخن یکی از شیوخ صوفیه به نام احمدبن یحیی الجلاء را نقل می کند که می گوید:

“هر که فعل ها همه از خدای بیند موحد بود» همه چیز از ازل داده شده است، یا داده نشده است سرنوشت همه کس را از پیش تعیین کرده اند بنابراین کوشش بیهوده است زیرا نمی توان با ارادة خود چیزی را تغییر داد؛ همان گونه که نمی توان از چنگ مرگ گریخت از چنگ سرنوشت هم نمی توان گریخت.»” (شیخ بوعمران، 1382، ص46).

یک طایفه را بهر ملاقات سرشتند    
  یک سلسله را بهر ملاقات گزیدند
یک جمع نکوشیده رسیدند به مقصد    
  یک قوم دویدند و به مقصد نرسیدند
(فروغی بسطامی، 1376، ص 163)

آیا افعال انسان مکتسب اوست یا مخلوق او؟

«برای معتزلیان انسان، افعال خود را خلق می کند، برای جبریان افعال او تنها منسوب به اوست». (شیخ بوعمران،1382 ص 3) رجوع شود به شرح الاصول الخمسه، ص304).

«اشاعره تنها عامل را در پیدایش پدیده ها ارادة الهی می دانند» (قربانی، بی تا، ص 21).

در گلشن راز نیز چنین آمده است:

«هر آن کس را که مذهب غیر جبر است    
  نبی فرمود کو مانند گبر است
چنان کان گبر، یزدان و اهرمن گفت    
  خود آن نادان احمق ما و من گفت
مقدر کرده پیش از جان و از تن    
  برای هر یکی کاری معین»
(شبستری، بی تا، ص89)

 

1ـ 4ـ 6ـ 1 خداوند تعیین کنندۀ سرنوشت

خداوند تعیین کننده سرنوشت انسان هاست عبادت عابدان اگر خدا نخواهد سودی ندارد و معصیت، معصیت کاران اگر خدا بخواهد بعد از توبه سبب سعادت آنهاست.

یکی هفتصد هزاران ساله طاعت    
  بجای آورد و کردش طوق لعنت
دگر از معصیت نور و صفا دید    
    چو توبه کرد نام اصطفا دید
(شبستری،بی تا ص 89)

ولی ما فطرتاً و وجداناً در می یابیم که ما دارای اختیار هستیم و مسلوب الاختیار نیستیم و به قول مولوی رومی این که فردا این کنم یا آن کنم این دلیل اختیار است ای صنم» (قربانی، بی تا، ص 21). و حکایت دزد و شحنه در مثنوی مولای رومی خالی از لطف نیست.

«گفت دزدی شحنه را کای پادشاه    
  آنچه کردم بود آن حکم اله»
(فروزانفر، 1370، ص182)

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

 

1ـ تعریف و تبیین اصطلاح عرفانی توبه در قرآن و روایات                                                                2ـ بیان دیدگاه های عرفا دربارة توبه

3ـ تبیین و تأثیر مقام توبه در آثار ادبی

4ـ جایگاه توبه نسبت به مقامات عرفانی دیگر

دانلود رایگان فایل دموی این پایان نامه (فقط حاوی ده صفحه از صفحات پایان نامه با فرمت ورد)

 پایان نامه تحلیل عرفانی مقام توبه و بازتاب آن در آثار ادبی تا پایان قرن ششم هجری

دانلود رایگان فایل دموی این پایان نامه (فقط حاوی ده صفحه از صفحات پایان نامه با فرمت PDF)

 پایان نامه تحلیل عرفانی مقام توبه و بازتاب آن در آثار ادبی تا پایان قرن ششم هجری

برای دیدن جزئیات بیشتر ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک زیر مراجعه نمایید:

دانلود پایان نامه از لینک زیر

لینک متن کامل پایان نامه رشته ادبیات با عنوان :تحلیل عرفانی مقام توبه و بازتاب آن در آثار ادبی تا پایان قرن ششم هجری